پیام خراسان

آخرين مطالب

سیراب از میرآب فرهنگي

سیراب از میرآب

  بزرگنمايي:

پیام خراسان - بیرجند - سنت آبگیری آب انبارها از گذشته های دور هنوز هم رواج دارد و هر سال اوایل دی ماه «میرآب ها» آن را به اجرا در می آورند و با این سنت حسنه، آب انبار سیراب محبت میرآب می شود.
  شهرستان سرایان در 160 کیلومتری مرکز خراسان جنوبی با داشتن آب انبارهای فراوان که 14 باب آن در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده، لقب سرزمین آب انبارها را به خود گرفته است و بزرگترین آن آب انبار پایین سرایان نام دارد.
آب انبارها بناهایی عام المنفعه ای هستند که در مناطق خشک و بیابانی از اهمیت ویژه ای برخوردارند و هنوز برخی از این سازه های قدیمی مورد استفاده قرار می گیرد.
آب انبار «کاروانسرای سرایان» جزو آب انبارهایی است که از سلامت زیادی برخوردار بوده و آب مصرفی آن از قنات معروف زابر در فصل زمستان تامین و در فصول گرم سال از آن استفاده می شود. علاوه بر این، پنج آب انبار دیگر نیز در شهر سرایان وجود دارد.
یکی از سنت هایی که برای زنده نگه داشتن آب انبار انجام می شود آبگیری آن در شب های سرد زمستان است و این کار توسط گروهی از مردم که به «میرآب» معروف هستند، انجام می شود.
میرآب ها این سنت را از گذشتگان به ارث برده اند و هر سال با شور و شوق به آن اهتمام می ورزند تا این رسم کهن همچنان پابرجا بماند.
مسئول نمایندگی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری سرایان درباره شیوه آبگیری آب انبارها گفت: میرآب ها ابتدا ته مانده آب موجود در مخازن را تخلیه و سپس داخل مخزن را لایروبی و تمیز می کنند.
محمد عرب افزود: بعد از این مرحله تمیزسازی مسیر آب قنات تا سر منشاء اصلی، انجام و با مردم اطراف قنات برای رعایت مسائل بهداشتی هماهنگ می شود تا آب کثیف نشود.
وی بیان کرد: در گذشته مسیرهای داخل شهر نیز تمیز می شد تا به مخزن برسد ولی الان با استفاده از لوله‌های پلاستیکی آب به داخل مخزن هدایت و این لوله ها فقط در داخل شهر استفاده می شود.
مسئول نمایندگی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری سرایان یادآور شد: میرآب ها از اواخر شب که معمولا شب های سرد سال است در مسیر قنات رفت و آمد می کنند تا حیوانات به جوی آب نزدیک نشوند.
وی ساعت آبگیری را حدود 11 شب تا چهار صبح عنوان کرد و گفت: تا زمانی که همه آب انبارها آبگیری شوند این کار ادامه پیدا می کند.
به گفته عرب، میرآب ها عقیده دارند آبگیری حتما باید در شب های سرد انجام شود تا بر خنکای آب در تابستان داغ بیفزاید.
او ادامه داد: نکته جالب توجه هنگام آبگیری بزرگترین آب انبار شهرستان (آب انبار کاروانسرا) این است که شب هایی که این آب انبار آبگیری می شود مردم محلی جلوی آب انبار و بازار میثم جمع می شوند و مراسم سنتی کف زنی را اجرا می کنند.
مسئول نمایندگی میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری سرایان خواندن چهار بیتی و پذیرایی از میرآب ها را بخشی از مراسم آبگیری آب انبار در سرایان عنوان کرد و افزود: وقتی آب قنات به محل آب انبار رسید ابتدا به مدت یک ساعت آب به مسیر جوی کشاورزی هدایت و پس از اینکه زلال و تمیز شد، وارد مخزن می شود.
** ثبت آبگیری آب انبارهای سرایان در فهرست میراث معنوی
مسئول حوزه پژوهش و مطالعات اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی نیز با اشاره به ثبت سنت آبگیری آب انبارهای سرایان در فهرست میراث فرهنگی ناملموس کشور گفت: در گذشته مخازن با استفاده از نیروی حیوان و چرخ و هم اکنون به وسیله پمپ برقی تخلیه می شود.
سید احمد برآبادی در گفت و گو با خبرنگار ایرنا اظهار داشت: مخزن آب انباردارای یک شیر تخلیه است که حدود 60 سانتیمتر بالاتر از کف نصب شده است اما در کف آن هم یک لوله سفالی به نام «تن بوشه» (لوله سفالی برای انتقال فاضلاب) وجود دارد که برای تخلیه آب باقیمانده و گل و لای آن استفاده می شود.
وی افزود: افرادی که برای تمیز کردن داخل مخزن انتخاب می شوند از طریق پنجره منتهی به مخزن به داخل آن می روند و ورود به این مخزن عمیق با طناب میسر است.
مسئول حوزه پژوهش و مطالعات اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی یادآور شد: این رسم و آیین ششم دی ماه 95 در فهرست آثار معنوی کشور (ناملموس) به ثبت رسید.
وی گفت: بیشتر آب انبارهای شهرستان سرایان به دوران صفوی تعلق دارد و مهمترین عناصر معماری آن که شامل سر در ورودی، پلکان، پاشیر و مخزن است در این سازه آبی دیده می شود.
از حدود 2 هزار و 200 اثر شناسایی شده فرهنگی، تاریخی و طبیعی خراسان جنوبی تاکنون حدود 860 اثر برای محافظت و نگهداری در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد.
همچنین باغ اکبریه بیرجند، قنات بلده فردوس، بیابان لوت و حوله بافی خراشاد میراث جهانی خراسان جنوبی هستند.
 





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

راه یابی نمایش هتل ایران به نوزدهمین جشنواره نمایش‌های آیینی و سنتی

کشف سکه های تاریخی دوران اشکانی و صفوی در بجنورد

کلام قرآن در رفتار و فرهنگ مسلمانان متجلی شود

مسابقات قرآن ارتش به کار خود پایان داد

فراخوان شانزدهمین دوره انتخاب کتاب سال خراسان رضوی

کسب 3 عنوان برتر کشوری توسط هنرجویان خراسان جنوبی

نصرالله پژمانفر: لازمه موفقیت در حوزه کودک، ایجاد سازمانی با انفکاک مسئولیت‌هاست

قرآن مانعی برای سلطه استعمار بر مسلمانان/باج به بیگانه نمی دهیم

رقابت 352 نخبه قرآنی خراسان رضوی در چهل‌و‌دومین دوره مسابقات قرآن

رقابت 242 نفر در چهل و دومین دوره مسابقات قرآن کریم خراسان جنوبی

نیاز سنجی شرط اولیه برای خدمت رسانی مطلوب به زائران حسینی است

40 موکب در خراسان جنوبی برای خدمت به زائرین حسینی ساماندهی شدند

روحانی: ادعای ناکارآمدی دولت دروغ است

یک پژوهشگر: تلقی ما از سیره امام رضا(ع) نادرست است/ باز بودن فضای پرسش به پیشرفت جامعه کمک خواهد کرد

کتاب‌های برجسته بنیاد پژوهش‌های آستان قدس پیرامون امام هشتم

مرکز فرهنگی موزه دفاع مقدس باید فارغ از جناح‌بندی‌های سیاسی باشد

فقر اقتصادی و فرهنگی ریشه عمده آسیب های اجتماعی است/کم‌کاری در حوزه فرهنگی به هیچ عنوان قابل قبول نیست

نخستین گروه حاجیان خراسان رضوی عازم سرزمین وحی شدند

بیان ارادت به امام رضا(ع) در قالب خلق آثار هنری در جشنواره امام رضا(ع)

بیانیه گام دوم انقلاب هر فرازش ریشه قرآنی و روائی دارد

فعالیت‌های تازه شرکت توسعه ایران‌گردی و جهان‌گردی در خراسان شمالی

امیرخسرو دهلوی شاعری، باتصویرپردازی‌هایِ خلاقانه است

یک کارگردان تئاتر: جواد انصافی با «ازدواج مبارک» در مشهد به روی صحنه می‌رود

گزارش های شفاف از هزینه کردهای زکات به مردم ارائه شود

یک میلیارد و 660 میلیون تومان زکات در خراسان جنوبی جمع آوری شد

خادمان حرم شمس الشموس مهمان کویرنشینان نهبندان شدند

جلسه ستاد اربعین حسینی شهرستان زیرکوه برگزار گردید.

نمایندگی اتحادیه ناشران در خراسان جنوبی راه اندازی می شود

اعلام ویژه برنامه‎های میلاد امام رضا(ع) در حرم رضوی

تصویب محدودیت اختیارات جنگیِ ترامپ

فراخوان شانزدهمین دوره انتخاب کتاب سال خراسان رضوی منتشر شد

حجاب، فرهنگ اصیل ایرانی و ضرورت اجتماعی

برای گسترش حجاب از برخوردهای دستوری جلوگیری شود

ادعای تلاش ایران برای توقیف نفت‌کش انگلیسی

فرماندار شیروان: باید گفتمان فرهنگی را در جامعه برقرار کرد

جوانی از هندوستان در حرم مطهر رضوی مسلمان شد

برگزیدگان جشنواره ملی فیلم کوتاه روستا و عشایر در خراسان شمالی معرفی شدند

اجرای "پویش فصل گرم کتاب" در تابستان جاری

مروری بر کتاب «ادب نامه حکیم نزاری»

هنر رضوی محدود به اسم بردن از مشهد و زیارت نیست

با زبان هنر به دنبال مهاجرت معکوس از شهر به روستا هستیم

سطح غنی سازی ایران به 4.5درصد رسید

مرمت 50 قلم شی فرهنگی تاریخی در خراسان شمالی

شب شعر ملی رضوی با حضور شاعران برجسته کشور در خراسان شمالی برگزار می شود

دهه کرامت فرصتی مناسب برای سبقت گرفتن در کارهای خیر

یک نقاش مشهدی: طبیعت باید برای عموم مردم و هنرمندان جدی‌تر جلوه کند

اختتامیه مسابقات قرآن اوقاف مشهد برگزار شد

شب شعر ملی رضوی در خراسان شمالی برگزار می‌شود

10بقعه امامزادگان خراسان رضوی به قطب فرهنگی تبدیل شده است

برگزاری بیش از 150 کارگاه در کانون پرورش فکری خراسان جنوبی