پیام خراسان

آخرين مطالب

نهبندان؛ بهشت کویری ایران اجتماعي

نهبندان؛ بهشت کویری ایران

  بزرگنمايي:

پیام خراسان - شهرستان نهبندان یکی از جذاب‌ترین گزینه‌ها برای مسافرت‌های نوروزی است، این شهرستان پتانسیل‌های بالقوه ای در زمینه گردشگری دارد.
به گزارش ایسنا منطقه خراسان جنوبی، شهرستان نهبندان با 41 هزار و 102 کیلومتر مربع وسعت، جنوبی‌ترین شهر خراسان جنوبی است. شهرستان نهبندان به اقتضای موقعیت طبیعی آن و مجاورت با کویر، دشتی نسبتاً وسیع واقع شده است.
از نظر ناهمواری این شهرستان در شمال مشتمل بر ارتفاعاتی است که قلل آن به 2500 متر می‌رسد که کوه سرخ، کوه بیدمشک و کوه بوبک از جمله این ارتفاعات است.
شهرستان نهبندان یکی از جذاب‌ترین گزینه‌ها برای مسافرت‌های نوروزی است، این شهرستان پتانسیل‌های بالقوه ای در زمینه گردشگری دارد که از جمله آن کویرنوردی در لوت به عنوان یک اثر ثبت شده در میراث جهانی است.
بیشتر گردشگرانی که تا کنون به خراسان‌جنوبی سفر داشته‌اند کویرنوردی و بازدید از جاذبه‌های لوت را در اولویت داشته‌اند و سعی می‌کنند از جاذبه‌های کویر لوت نهایت استفاده را ببرند.
پیشینه تاریـخی نهبندان
در زمانی که سیستان و قهستان به عنوان دو منطقه حاکم نشین مطرح بوده‌اند «نه» و «بندان» دو مرکز مهم حکومتی بر شمرده می شده‌اند که برای هر کدام نایب الحکومه‌ای از سوی حاکم انتخاب می شده است.
در این بین «نه» بزرگتر و مهمتر از «بندان» بوده و همچنین به دلیل تعدادی شهر با نام «نه» در سطح کشور برای معرفی این منطقه «نه» را به همراه «بندان» می‌گفته‌اند، بعدها با مرکزیت و توسعه «نه» این شهر «نهبندان» نام گرفته است.
اشاراتی که به پیشینه تاریخی نهبندان در قبل از اسلام در منابع تاریخی شده بسیار محدود است.یکی از منابع مستقل و کم نظیر راجع به ایران، تقریباً مربوط است به زمان تولد مسیح که به صورت یک سفرنامه تلخیص شده از ایزودور خاراکسی به دست آمده و بیشتر از لحاظ اطلاعات راجع به شرق ایران مورد توجه است.
از اظهارات خاراکسی چنین استنباط می‌شود که نیه یا نه واقع در حاشیه شرق لوت در سمت جنوب شهر مهمی بوده است.
منبع دوم که البته در دوران اسلامی تالیف شده، نزهه القلوب است اثر حمدالله ابن ابی بکر، وی نه را از اقلیم سوم بر می‌شمارد که آن را اردشیر بابکان مؤسس سلسله سامانیان که از 226 تا 241 ه. ق پادشاهی کرد، ساخته است.
حمدالله مستوفی می‌گوید: "چون اردشیر در مفازه شهر نه بساخت، شاپور بن اردشیر حاکم خراسان بود. از پدر آن شهر را در خواست کرد و او مضایقه نمود شاپور را غیرت آمد و آنجا (نیشابور) تجدید عمارت کرد و نه شاپور (نیشابور) نام نهاد"
جاذبه‌های تاریخی
قلعه نهبنـدان
قلعه عظیم نهبندان که از خشت و چینه ساخته شده در داخل شهر نهبندان قرارگرفته با توجه به نقشه بنا و اشیاء سفالی بدست آمده سابقه تاریخی آن به دوران قبل از اسلام یعنی دوران اشکانی و ساسانی برمی‌گردد.
قلعه در دوران اسلامی تا دوران صفویه فعال بوده و در دوره صفویه بطور کامل متروک شده است. وجود این قلعه صحت ادعای بعضی منابع تاریخی کـه سـابـقه شهـر نهبنـدان را بـه دوران پیـش از اسـلام می‌رسانند، تایید می‌کند.
قلعه شاهدژ
این بنا در پنج کیلومتری شرق نهبندان قرار دارد. مصالح بکار رفته در آن شامل سنگ و آجر است که در بعضی قسمتها بدون ملات بر روی یکدیگر قرار گرفته اند.
قلعه دارای چندین حصار و برج است و در داخل آن فضاهایی نظیر اتاق‌های سربازان، انبارهای آذوقه و آب انبارها قرار دارد. شالوده این بنا مربوط به دوره ساسانی است که در قرون 5و6 هجری توسط اسماعیلیان خریداری و بازسازی شده است.
این قلعه از قلاع قرن ششم و هفتم و متعلق به اسماعیلیان است اما با دیگر قلاع اسماعیلیه تفاوت محسوسی دارد. از دو نوع معماری بناهای اشرافی و بناهای عادی برخوردار است.
اهمیت این قلعه از جهتی که می‌تواند الگویی بسیار مفید بری مطالعه معماری و روابط اجتماعی در یک زیستگاه جمعی وشهر گونه باشد بسیار بالا است.
آسبادهای نهبنـدان
شرایط دشوار طبیعی مناطق کویری و بیابانی ایران باعث شده تا مردم کویر نشین از ابتکار و خلاقیت خود استفاده کرده و با حداکثر بهره‌گیری از عوامل و شرایط طبیعی آنرا در اختیار خود درآوردند.
آسبادهای نهبندان از جمله این خلاقیتها هستند که در اکثر مناطق جنوب خراسان بخصوص روستاهای شهرستان نهبندان دیده می‌شوند، منطقه نهبندان بدلیل گسترش دامنه بادهای 120روزه سیستان تا این منطقه از این نظر امتیاز ویژه ای دارد.
مسجد میغان
مطالعه درباره معماری مسجد میغان نشان دهنده تأثیرات اقلیم روستایی بر این بناست. در همین خصوص می‌توان از وسعت محدود این مسجد یاد کرد که با نگرش به جمعیت آن زمان روستا طراحی شده است.
مسجد میغان به طور کلی در یک مساحت محدود و کوچک ساخته شده و اجزاء معماری آن عبارتست از صحن، شبستان گنبددار و شبستان ستوندار و گنبد خانه و با وجود این اثری ممتاز در یک روستای دور افتاده به شمار می‌آید.
در صحن مسجد قناتی جاری است که از زیر این قسمت عبور کرده و بطرف دیگر بنا می‌رود که در آن قسمت نیز این آبها توسط آبگیری در پشت مسجد جمع شده و به مصارف مختلف بخصوص کشاورزی می‌رسد.
یک ورودی در صحن مسجد قرار دارد که به داخل شبستان گنبد دار مرتبط و محوطه‌ای مستطیل شکل را شامل می‌شود که سقف آن گنبدی است و تعداد 3 گنبد در این فضا جای گرفته ‌اند که زیر این گنبدها تزئینات رسمی بندی زیبائی مشاهده می شود.
از زیباترین قسمتهای این مسجد که دارای فره معماری خاصی است شبستان ستوندار آن است که این بخش محوطه‌ای است که ستونهای چهار ضلعی پایه سقف آن را تشکیل داده است.
خانه تقوی
این بنا در داخل بافت تاریخی نهبندان واقع شده است. با توجه به شواهد معماری موجود این بنا مربوط به دوره قاجار است.
از خصوصیت بارز آن دو ایوان شمالی و جنوبی بنا است که به شیوه قوس جناغی اجرا شده و با فرم دیگر بناهای نهبندان که دارای قوسهای بیز هستند متفاوت است و همچنین این بنا نسبت به سایر بناهای موجود در بافت تاریخی دارای ارتفاع بیشتری است.
فضاهای موجود در اضلاع شرقی و غربی دارای پوشش گهواره‌ای هستند. در گوشه جنوب شرقی راهرویی قرار دارد که به تنورخانه منتهی می‌شود.
پوشش تنورخانه از نوع گنبدی است که با خیزکمی به نورگیر بالای آن منتهی می‌شود. ایوانهای شمالی و جنوبی قرینه هم هستند و ارتفاع آنها از اضلاع شرقی و غربی حدود یک متر بیشتر است.
کف این ایوانها حدود نیم‌متر بلندتر از کف حیاط است. دورتادور لبه بامهای مشرف بر حیاط با رخبام تزئین شده است. در پشت ایوان شمالی باغی وجود داشته که از طریق ورودی واقع در ضلع شمالی این ایوان به آن راهی وجود داشته ودر اتاقهای دو طرف ایوان نیز پنجره‌هایی در ضلع شمالی تعبیه شده بوده که به فضای باغ اشراف داشته‌اند.
مزار سیـد علی
آرامگاه امامزاده سید علی در نود کیلومتری شمال شهر نهبندان واقع شده و مورد توجه خاص پیروان اهل بیت (ع) است.
این آرامگاه در سالهای اخیر توسط اداره اوقاف و امور خیریه نهبندان بنا شده و هر روز میـزبان صدها زائر و مسافر خستـه است که در جاده نهبنـدان –زاهـدان در حال تـردد هستند.
تالاب کجی نمکزار
منطقه تالاب کجی نمکزار در ٧٥ کیلومتری شمال شهر نهبندان با مساحت 22 هزار و 765 هکتار واقع شده است.
کجی نمکزار، شوره‌زاری وسیع است که به دلیل پایین بودن سطح ارتفاع آن نسبت به مناطق اطراف محل تجمع زهاب منطقه شده و باتوجه به اینکه شوری خاک آن نیز زیاد است به دریاچه نمکی تبدیل شده است.
ازآنجایی که در فصول پاییز و زمستان دارای آب بوده، محل امنی برای پرندگان مهاجر آبزی است و همه ساله تعداد زیادی از پرندگان مهاجر را در خود جای می‌دهد. 
دیدن جاذبه‌های کویری نهبندان را به خصوص در هوای بهاری نوروز از دست ندهید.
گزارش از زهرا حمیدی
انتهای پیام





نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

قبح استفاده از قلیان در میان برخی خانواده ها شکسته شده است

موج جدید بارشی شمال خراسان رضوی را فرا می گیرد

13 راه فرعی و روستایی در خراسان رضوی بسته است

تب و تاب سازه‌های آبخیزداری خراسان جنوبی در پی وقوع سیلاب

آسیب به 10 پل بر اثر سیل در خراسان جنوبی

قلب تپنده امداد

دستور تخریب معابر نا ایمن مسیل اسماعیل آباد مشهد صادر شد

زلزله 4.1 ریشتری در خراسان شمالی

تلاش برای جلوگیری از ورود سیلاب به ساختمان‌های مسکن مهر در کاشمر

امدادرسانی به سیلزدگان در کلات ادامه دارد

سیلاب برخی منازل شهرهای مرزی سرخس و درگز را فراگرفت

120 دستگاه ماشین آلات جمع آوری آبهای سطحی در مشهد مستقر شد

کشف رود لایروبی و مهار شده است

افزایش بهای بلیت اتوبوس از 23 فروردین+جزئیات کرایه‌ها در مشهد و حومه

ساخت خوابگاه دانش آموزی عشایری طی امسال در مراوه تپه

افتتاح کلینیک روانپزشکی و روان درمانی در بیمارستان امام رضا(ع) بجنورد

نداشتن آگاهی مردان در رابطه با روش های کنترل خشم مهمترین عامل خشونت علیه زنان

83 مورد بازرسی از داروخانه ها و شرکت های پخش دارویی خراسان شمالی در تعطیلات نوروزی

خانواده ها فرزندان خود را بدون آموزش مهارت های شخصی در خوابگاه های دانش آموزی رها نکنند

کارآفرینی باید جایگزین کاریابی برای جوانان شود

واریز 500 میلیون تومان کمک موردی به‌حساب مددجویان آسیب‌دیده

روشی آسان برای کاهش گرما در شهرها

گرامی‌داشت شهیدان «صفایی» و «عزتی» که در تعطیلات نوروز به شهادت رسیدند

متلاشی‌شدن باند سرقت «خواهران و عمه تیزدست» در مشهد

مراجعه بیش از 200 هزار نفر به مراکز اورژانس بیمارستان‌های استان در ایام نوروز

بلیت قطارشهری از 23 فروردین، 800 تومان می‌شود

16 جان‌باخته در تصادفات درون‌شهری نوروز/ کاهش 8 درصدی آمار مجروحان

روند رسیدگی به پرونده‌های پزشکی قانونی چگونه است؟ + توصیه‌ها

صنایع دستی؛ مولد اشتغال و رونق تولید

حضور بیش از 52 هزار زائر در آستان مقدس امامزادگان فردوس

آن روی سکه سیل

مردم با مدرسه‌سازی در پیشرفت و اقتدار علمی کشور سهیم شوند

125 گروه جهادی به مناطق محروم خراسان جنوبی اعزام شدند

تکمیل بیمارستان خوسف، نیازمند 14 میلیارد تومان اعتبار

بیش از 6 هزار ماموریت توسط اورژانس خراسان جنوبی انجام شد

مراسم گرامیداشت شکست آمریکا در صحرای طبس با برنامه‌ریزی وسیع‌تر برگزار شود

تفکر سیستمی موجب خلق راهکارهای بلندمدت می‌شود

مرکز فرهنگی دفاع مقدس خراسان جنوبی در انتظار تامین اعتبار

سمینار آموزشی تفکر سیستمی در بیرجند برگزار شد

جوانان و هزار کار نشده...

رودخانه های 14 شهرستان خراسان رضوی طغیان کرد

پنج تیم عملیاتی جمعیت هلال احمر خراسان رضوی عازم گلستان شد

کمک 35 میلیون تومانی کمیته امداد امام خمینی(ره) منطقه یک بجنورد به مددجویان گیفانی

خسارت 30 میلیارد ریالی سیل به مساجد خراسان شمالی

اسکان 800 نفر از سیل زدگان خوزستان در اردوگاه سپاه جوادالائمه خراسان شمالی

دستگیری معتادان متجاهر در خراسان شمالی نیازمند افزایش ظرفیت کمپ ها است

چگونه به افسردگی پس از زایمان دچار نشویم؟

کشف 5 هزار تن شکر احتکارشده در مشهد

جسد مرد میانسال در چاهی در ارتفاعات حصار گلستان کشف شد

آب‌گرفتگی معابر تا 40 سانتی‌متر، قابل نفوذ به تونل‌ها نیست